1. AVRASYA YEREL YÖNETİMLER KONGRESİ’NDE MERKEZ VE YEREL YÖNETİM İLİŞKİLERİ TARTIŞILDI
|
Türk Dünyası Belediyeler Birliği (TDBB) ile Türk İşbirliği Kalkınma Ajansı’nın (TİKA) birlikte düzenlediği 1. Avrasya Yerel Yönetimler Kongresi sürüyor. TBMM Meclis Başkanı Köksal Toptan ile Devlet Bakanı M. Said Yazıcıoğlu’nun katılımı ile açılışı gerçekleştirilen kongrenin; ilk oturumunun konusu ‘Merkezi yönetim ve yerel yönetim ilişkileri’ idi. Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Özhaseki’nin yönettiği oturumun, ikinci başkanlığını yapan Birmingham Üniversitesi öğretim üyesi Chris Game, Birmingham’ın sanayi devrimi boyunca önemli bir imalat merkezi konumunda bulunduğunu daha sonra otomobil sektörünün daralmasıyla imalat sektörünün zayıfladığını ancak bu krizden yerel yönetimin başarılı politikaları sayesinde çıkıldığını söyledi. Chris Game şöyle dedi ‘İngiltere en merkezi yönetimlerden biri olmasına rağmen bu krizden çıkılabilmesi için şehirde yeniden bir yapılanma gerekiyordu. Bu da yerel yönetimin başarılı politikaları sayesinde gerçekleşti. Birmingham’daki bu değişim, iyi organize olmuş ve iyi yönetilen bir belediye meclisinin ekonomik kalkınmada büyük rol oynayabileceğini gösteriyor. Belediye meclisi olmasaydı, özel sektör bu kadar gelişemezdi. İstanbul gibi bir kentin bu örnekden yararlanacağı çok şey var.’
Makedonya Cumhuriyeti Yerel Yönetim Bakanı Musa Xhaferri ise ülkesinde son dönemde merkez ve yerel yönetim anlayışında önemli bir süreç yaşandığına işaret ederek ‘ yetkiler merkezden yerele devrediliyor. Mali konularda da ademi merkeziyetçilik söz konusu. Belediyeler yasalarda belirtilen görevler kapsamında özerk bir nitelik sergiliyor. Bu reform süreci 2001 Anayasa değişikliği ile başladı. Demokratikleşme sürecinde farklı alanlar yerelin yetki alanına girdi. Belediyelerin rolleri daha ayrıntılı biçimde belirtildi.’dedi.
Toplantıda söz alan Ürdün Belediye İşleri Bakanı Shehadeh Abu Hdaib ise bakanlığı tarafından 4 yıllık stratejik planların hazırlandığını belirterek ‘Yerel yönetimler arasında dengeli ve eşitlikçi kalkınmayı sağlayabilmek için bölgesel kalkınma platformları oluşturuyoruz. Bir belediye pilot belediye olarak seçiliyor ve etrafında diğer belediyeler örgütleniyor. Ve işbirliği ve koordinasyon bölgesel bir düzeye yükseltilmiş oluyor.’ Şeklinde konuştu.
Ukrayna’dan Bölgesel Gelişim ve İmar Bakanı Vasyl Kuibida yerel yönetimlerde bölgeler arasındaki dengesizliğin giderilmesi için ulusal bir birlikteliğin gerekli olduğunu savundu. Bakan ‘Bu kapsamda Ukrayna’da ortak siyasi, ekonomik ve kültürel programlar uygulanıyor ve yerel zenginliklerin kullanılmasına önem veriliyor. Bu süreçte Avrupa konseyi ve diğer birçok uluslar arası kuruluştan destek alınıyor. Ukrayna’nın Karadeniz bölgesinde sahip olduğu jeopolitik önemin yeterince farkına varılmıyor. Bu yüzden bu alana yönelik de projelerimiz var.’ Dedi.
İçişleri Bakanlığı Müsteşar yardımcısı Zekeriya Şarbak ise ülkemizde tarihsel süreçten bakıldığında her zaman güçlü merkezi yönetimlere ihtiyaç duyulduğuna vurgu yaparak şunları söyledi. ‘Merkezi idare yerel güç odaklarının oluşmasından korkmuştur. Yereli güçlendirmek yerine taşrada merkezin, vali gibi güçlü temsilcileri olagelmiştir. Yerel yönetimlerin tarihi cumhuriyet döneminde de pek eskiye dayanmıyor. İlk kez 1961 Anayasasında yerinden yönetim ilkesinden bahsedilmekte. Ancak bugünkü anlayışıyla değil, vali veya yerel meclisler tarafından atanan belediye başkanları vasıtasıyla yerel yönetimler kuruluyor. 1982 Anayasasıyla yerel yönetim üzerinde idari vesayet yetkisine sahip bir merkezi yönetim anlayışı ortaya çıkıyor. Yerel yönetimlerin güçlenmesi ise 2004-2005 yılında yapılan yerel yönetimler reformu ile gerçekleşti. Merkez ile yerel arasındaki yetki paylaşımı düzenlendi. Ancak bu kez de Anayasa Mahkemesi tarafından bazı maddeler iptal edildi. Yerel yönetimlerimiz kaynak bulma konusunda da çok özgür değil. Bu konuda yerel düzeyde bazı gelirler elde edebiliyorlar ama merkezden alacakları bütçe daha önceden belirleniyor. İl özel idareleri ise bu konuda merkeze daha çok bağlı konumda.Son kamu yönetimi reformları yereli güçlendirmek açısından büyük önem taşıyordu ancak Anayasa Mahkemesi kararları bunun da önünü bir miktar kapatmıştır.’
Gelen Yorumlar
Bu dökümana henüz yorum yapılmamış, aşağıdaki formdan yorumunuzu ekleyebilirsiniz.